İçtihatlar

Müteselsil borçlulardan birinin ileri sürdüğü zamanaşımı def’i diğer müteselsil borçluya da sirayet eder

T.C. YARGITAY

9. Hukuk Dairesi

Esas No: 2017/23844

Karar No:2018/8329

Karar Tarihi: 10.04.2018

 

Taraflar arasında görülen davanın yapılan yargılaması sonunda; ilamda yazılı nedenlerle gerçeklesen miktarın faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine iliskin hükmün süresi içinde davalılar avukatlarınca temyizen incelenmesi, davalılardan ... Ögretim Kurumları A.S. avukatınca durusma talep edilmesi üzerine dosya incelenerek isin durusmaya tabi oldugu anlasılmıs ve durusma için 10/04/2018 Salı günü tayin edilerek taraflara çagrı kagıdı gönderilmisti. Durusma günü davalı ... Ögretim Kurumları A.S. adına Avukat ... geldi. Diger davalı ... Tesis Yönetim Hizmetleri A.S. adına kimse gelmedi. Karsı taraf adına Avukat ... geldiler. Durusmaya baslanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra durusmaya son verilerek Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor sunuldu, dosya incelendi geregi konusulup düsünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı Isteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin davalı isyerinde 05.07.2007-29.8.2013 tarihleri arasında çalıstıgını, 2011/Eylül ayından itibaren davalı ... Ögretim Kurumları A.S. ile diger davalı ... Tesis Yönetim Hizmetleri A.S. arasında taseron iliskisi kuruldugunu ve bu tarihten sonra ise taseron sirketin isçisi olarak aynı isyerinde çalısmaya devam ettigini ve hizmet akdinin isveren sirket tarafından haksız olarak feshedildigini iddia ederek kıdem ve ihbar tazminatı ile fazla çalısma ücreti, yıllık ücretli izin, ücret, kötüniyet tazminatı, ulusal bayram ve genel tatili ücreti alacaklarının tahsilini talep etmistir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı ... Ögretim Kurumları A.S. vekili; davacının davalı isyerinde 05.07.2007-29.8.2013 tarihleri arasında çalıstıgını, isyeri devir senedine göre 01.09.2011 tarihinden itibaren dogacak olan tüm haklardan davalı ... Tesis Yönetim Hizmetleri A.S.’nin sorumlu oldugunu, isveren Sirket ... yetkililerinin yaptıgı incelemeye göre isyeri olan okulun deposundan resim ve kırtasiye malzemelerinin çalınma olayı hakkında davacıdan savunma istendigini, bu arada kamera kayıtlarının incelenmesi sonucunda davacının depoya izinsiz girdiginin ve ürünleri dısarı çıkardıgının tespit edildigi ve bu nedenle davacının hizmet akdinin ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan davranıslar sebebiyle ... Tesis Yönetim Hizmetleri A.S. tarafından feshedildigini savunarak davanın reddini talep etmistir.

Davalı ... Tesis Yönetim Hizmetleri A.S. vekili; davacının kıdem ve ihbar tazminatı taleplerinin haksız oldugunu, dosyaya sunulacak olan CD kayıtlarında görülecegi gibi davacının hırsızlık olayına karısması sebebiyle hizmet akdinin ahlak ve iyiniyet kurallarına uymayan davranısları sebebiyle haklı olarak feshedildigini savunarak davanın reddini talep etmistir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkeme, toplanan kanıtlar ve bilirkisi raporuna dayanarak fesih bildiriminde davacının hırsızlık yaptıgının iddia edilmedigi, davacıya is sözlesmesinin depodan çıkan mallarla ilgi tahkikatın devam ettigi açıklanarak, ahlak ve iyiniyet kuralarına uymayan davranıslar sebebiyle 4857 Sayılı Is Kanunu’nun 25/II-e maddesi geregince feshedildiginin bildirildigi, yasandıgı iddia edilen hırsızlık olayına dair suç duyurusunda bulunduguna iliskin savunmanın olmadıgı, tahkikat asamasında oldugu belirtilen bu olayla ilgili olarak görev yeri degisikligi teklifinin kabul edilmemesi üzerine is akdinin feshedildigi tanık anlatımlarında geçmekle birlikte esasen bu asamalardaki beyanlarından anlasılacagı üzere davalı tarafın da bu durumun kabulünde oldugu, yapılan bu açıklamalar çerçevesinde davacının is sözlesmesinin feshinin haklı olmadıgı, bir an için ortaya çıkan bu olay nedeniyle isverenin süpheye düsmesinin dogal oldugu kabul edilse dahi bu durumun geçerli feshe neden olusturacagı, bunun da kıdem ve ihbar tazminatına hak kazanmasına engel olmayacagı, isyeri degisikligine iliskin prosedürün ise uygulamaya konulamadıgının anlasıldıgı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar vermistir.

D) Temyiz:

Kararı davalılar temyiz etmistir.

E) Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandıgı kanuni gerektirici sebeplere ve davalı ...Tesis Sirketi vekilinin temyizden feragat yetkisinin bulunmadıgından bu yöndeki talebinin sonuca etkili olmadıgının anlasılmasına göre, davalı ... Tesis Sirketi’nin tüm davalı ... Sirketi’nin asagıdaki bendin kapsamı dısında kalan temyiz itirazları yerinde degildir.

2-Anayasa’nın 138 ve 141. maddeleri uyarınca Hakimler, Anayasaya, kanuna ve hukuka uygun olarak vicdanı kanaatlerine göre hüküm verirler ve bütün mahkemelerin her türlü kararları gerekçeli olarak yazılır. Bu gerekçede hukukî esaslara ve kurallara dayanmalı, nedenleri açıklanmalıdır. Diger taraftan 01.10.2011 tarihinde yürürlüge giren 6100 sayılı HMK.’un 27. maddesinde hukukî dinlenilme hakkı kurala baglanmıstır. Hukukî dinlenilme hakkı, Anayasanın 36 ncı maddesinde ve Avrupa Insan Hakları Sözlesmesi’nin 6 ncı maddesinde düzenlenen adil yargılanma hakkının en önemli unsurudur. Hukuki Dinlenilme Hakkı” geregince davanın tarafları, müdahiller ve yargılamanın diger ilgilileri, kendi hakları ile baglantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahip olup, bu hakkın yargılama ile ilgili olarak bilgi sahibi olunmasını, açıklama ve ispat hakkını, mahkemenin, açıklamalar dikkate alarak degerlendirmesini ve kararların somut ve açık olarak gerekçelendirilmesini içermektedir. Mahkemeler, kararlarını somut ve açık bir sekilde gerekçelendirmek zorundadırlar. Eksik, seklî ve görünüste gerekçe yazılması adil yargılanma hakkının (hukukî dinlenilme hakkının), ihlâlidir.

HMK.’un 297. maddesinde de, verilecek hükümde tarafların iddia ve savunmalarının özetinin, anlastıkları ve anlasamadıkları hususların, çekismeli vakıalar hakkında toplanan delillerin, delillerin tartısılması ve degerlendirilmesinin, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukukİ sebeplerin yer alması gerektigi açıkça vurgulanmıstır. Kararın gerekçesinde maddi olay saptanmalı, hukuki niteligi ve uygulanacak hukuki kurallar belirlenmeli, bu konuda gerekli inceleme ve delillerden söz edilmeli, hukuk kuralları somut olaya uygulanmalı ve sonunda hüküm kurulmalıdır. Maddi olgularla hüküm fıkrası arasındaki hukuki baglantı da ancak bu sekilde kurulabilecek, ayrıca yasal unsurları tasıyan bu gerekçe sayesinde, kararların dogrulugunun denetlenebilmesi mümkün olacaktır.

Somut uyusmazlıkta; taraflar arasında, isçilik alacaklarının zamanasımına ugrayıp ugramadıgı konusunda uyusmazlık bulunmaktadır.

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunun 155. maddesi hükmü, "Zamanasımı müteselsil borçlulardan veya bölünemeyen borcun borçlularından birine karsı kesilince, digerlerine karsı da kesilmis olur." kuralını içermektedir. Bu maddeye göre, müteselsil borçlulardan birine karsı zamanasımının kesilmesi diger müteselsil borçlulara karsı da zamanasımını keser. (818 sayılı BK. Mad.134)

Dosya kapsamına göre, davalılardan ... Tesis Yön. Hizm. A.S. vekilince cevap dilekçesinde davaya karsı zamanasımı definin ileri sürülmesine karsın, diger davalı ... Ögretim Kurumları A.S. vekilince bu definin ileri sürülmedigi görülmüstür. Her iki davalının asıl-alt isveren iliskisi kapsamında müstereken ve müteselsilen sorumlu oldugu dönem mevcuttur. 6098 sayılı Kanun’un anılan maddesine göre müteselsil borçlulardan birinin ileri sürdügü zamanasımı definin diger müteselsil borçluya da sirayet ettirilmesi gereklidir.

Bu kapsamda; Mahkemece davaya karsı ileri sürülen zamanasımı defi hakkında degerlendirme yapılıp sonuca gidilmesi gerekirken gerekçesi gösterilmeden yazılı sekilde karar verilmesi hatalıdır.

F) SONUÇ:

Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, davalı ... Ögretim Kurumları A.S. yararına takdir edilen 1.630.00 TL. durusma avukatlık parasının karsı tarafa yükletilmesine, pesin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 10.04.2018 tarihinde oybirligiyle karar verildi.